Kornjače

Među najstarijim preživelim grupama gmizavaca prve su se razvile kornjače pre otprilike 200 miliona godina. One su se od tada vrlo malo promenile, što znači da su građa njihovog tela i način života veoma uspešni. Kornjače žive i na kopnu i u vodi, a sve vrste polažu jaja na kopnu.

OBIČNA KORNJAČA ZMIJSKOG VRATA

Chelodina longicollis

kornjača zmijskog vrata

Vrat obične kornjače zmijskog vrata veoma je dug. Kada se ostegne, njen vrat je duži od polovine dužene oklopa.

Sa dugim, elastičnim vratom, dobrim vidom i snažnim čeljustima, kornjače zmijskog vrata su strašni predatori u svojim vodenim staništima. One su kosmopolitske životinje, hrane se svim stvorenjima koja mogu da uhvate, uključujući žabe, punoglavce i ribu.

Razmnožavanje se odvija u septembru i oktobru - prolećni meseci u Australiji - a u novembru ženke polažu jaja u rupe u obalama močvara i jezera. Zatim pokrivaju rupe i ostavljaju jaja da se razvijaju. Posle tri do pet meseci izlegu se mlade kornjače i iskobeljaju se iz rupa da bi se dokopale relativne bezbednosti vode.

Većina kornjača zmijskog vrata živi blizu potoka, reka, močvara i laguna u istočnoj Australiji. S vremena na vreme one se sele kopnom u potrazi za novim staništima. Nije neobično da nastane veštačka jezera.

KINESKA KORNJAČA MEKOG OKOLOPA

Pelodiscus sinensis

kineska kornjača mekog oklopa

Kineska kornjača mekog oklopa ima ravan, mekan i gumast oklop i dugu njušku koja deluje kao disaljka.

Kineska kornjača mekog oklopa nastanjuje spore reke i jezera sa peskovitim i muljevitim dnom. Ponekad se može naći van vode, kada se sunča na kamenju, ali će brzo nestati pod vodom ako oseti da je ugrožena. Kineska kornjača mekog oklopa pretežno je noćna životinja, kada traži plen po dnu reke. Ova kornjača je krajnje kosmopolitska po ukusu, jer jede većinu životinja koje može da uhvati snažnim čeljustima. Rakovi, puževi, ribe i vodozemci, svi oni se nalaze na noćnom jelovniku kornjače.

Čeljusti kornjača mekog oklopa takođe su korisne za odbranu. Za razliku od većine tipova kornjača, ova vrsta ne može da uvuče glavu pod oklop. Njoj takođe nedostaju koštane pločice na oklopu koje štite druge kornjače. Umesto toga ona ima opak ujed, dovoljan da je zaštiti od većine potencijalnih predatora. Duga njuška ove kornjače deluje kao disaljka, omogućujući joj da bude potpuno potopljena u plitkoj vodi i da opet diše.

LISNA AZIJSKA KORNJAČA

Cyclemys dentata

lisna azijska kornjača

Lisna azijska kornjača ima ravniji oklop od većine drugih kornjača. On je obično tamnosmeđe boje, ali zna da bude i svetliji.

Prvi deo života lisna azijska kornjača provodi gotovo potpuno u vodi. Mlade kornjače su isključivo vodene životinje. Međutim, kako godine prolaze ove kornjače sve više vremena provode na kopnu. Ova vrsta kornjače po navikama je svaštojed, jer se hrani i biljkama i životinjama. Vrlo rado će preći sa lišća na puža u prolazu ili na cvrčke.

Donja polovina oklopa naziva se trbušni lub, a kod većine kornjača on predstavlja niz koncentričnih linija. Kod lisne azijske kornjače trbušni lub je spojen zglobovima duž celog tela na takav način da ona, kada se nađe u opasnosti, može da potpuno uvuče glavu i noge u oklop, a da zatim povuče donji deo oklopa da zatvori rupe. Ovo predstavlja skoro neprobojnu barijeru iza koje kornjača može da se skloni.

Literatura

- Džekson, Tom: Svetska enciklopedija životinja, MUN, Zemun, 2007